„ქართული ოცნება“ და ფილმის ცენზურის საბჭოთა მეთოდები.

ავტორი: გია სარჯველაძე

„ქართული ოცნება“ და ფილმის ცენზურის საბჭოთა მეთოდები.

„ცრემლსადენი გაზი“16 გამოგონილ სიუჟეტზე აგებული ფილმია, რომლის მოქმედებაც ორი წლის განმავლობაში მიმდინარე ყოველდღიური საპროტესტო აქციების დროს ვითარდება. რეჟისორი უტა ბერია 16 წლის გოგონას, ელენეს და მის ოჯახს ამ დემონსტრაციების დროს მომხდარი მოვლენების სერიაში მიჰყვება. ბევრი სცენა პირდაპირ ეთერში გადაიღეს: ისინი აჩვენებენ, თუ როგორ ძალადობენ პოლიციის ძალები მომიტინგეებზე და იყენებენ ცრემლსადენ გაზს – იარაღს, რომლის სახელსაც ფილმს არქმევენ. გაზში, რომელიც ცრემლის გამომწვევი ეფექტის შესაქმნელად არის განკუთვნილი, გამოყენებამდე, აკრძალულ ტოქსიკურ17კომპონენტს ურევენ. ამ ნარევის გამოყენება მკაცრად აკრძალულია, თუმცა მას საქართველოს მთავრობა რეგულარულად იყენებს.

 

დემონსტრაციები თბილისში – ფოტო ჟერომ შობო

 

ფილმის გადაღების გამოცხადების მომენტიდან რეჟისორს საბჭოთა ხელისუფლების მიერ ოდესღაც გამოყენებული მეთოდების მსგავსი სირთულეები შეუქმნეს.

 

  • ფილმს დაფინანსება შეუწყდა. 2022 წლის დეკემბერში, საქართველოს კინოცენტრმა ფინანსები გამოუყო, თუმცა დაპირებული თანხის ნახევარი აღარ მისცეს. ფილმი მაინც დასრულდა საწყისი ბიუჯეტის შემცირებით და გადამღები ჯგუფისა და რეჟისორის პირადი სახსრების წყალობით.
  • როგორც უტა ბერიამ განაცხადა, „ქართული კინოცენტრის თანამშრომლები ფულს არ აძლევენ კინორეჟისორებს, რომლებიც მათ მსგავსად არ ფიქრობენ“ (განცხადება The Hollywood Reporter-ისთვის, 2026 წლის აგვისტო). და დაამატა: „ჩემი კოლეგები ფიქრობენ, რომ ეს შეიძლება იყოს ბოლო დამოუკიდებელი ფილმი, რადგან აქ სიტუაცია სულ უფრო რთულდება“.
  • ლოკარნოს კინოფესტივალზე18 ჩვენებამდე, საქართველოს ხელისუფლება ფილმს სანქციებით დაემუქრა. საქართველოს კინოცენტრმა პროდიუსერებს წერილი გაუგზავნა, სადაც მათ აფრთხილებდა ფილმის ჩვენების შემთხვევაში ფინანსური ჯარიმის რისკის შესახებ. ცენტრმა თავი იმით გაიმართლა, რომ მათი დაკვირვებით „ ცრემლსადენი გაზი“ არ იცავდა სათანადო ადმინისტრაციულ პროცედურებს – არგუმენტი პირდაპირ საბჭოთა სტილის ცენზურის აპარატიდანაა. ერთ დროს რეჟისორების ოთარ იოსელიანისა და სერგეი ფარაჯანოვის ფილმებიც მსგავს „არგუმენტების“ გამო ისჯებოდნენ.
  • საბოლოოდ, საქართველოს ხელისუფლებამ სცადა ფილმის ლოკარნოს კინოფესტივალზე ჩვენების თავიდან აცილება. უტა ბერიას თქმით, ცენტრი პირდაპირ დაუკავშირდა ლოკარნოს კინოფესტივალს და მოითხოვა, რომ ფილმი 12 აგვისტოს მსოფლიო პრემიერაზე არ ეჩვენებინათ. თუმცა, ჩვენება შედგა და საბოლოოდ „ცრემლსადენმა გაზმა“ დამოუკიდებელი ჟიურის პრიზი მიიღო.

 

უტა ბერია – ფოტო სოციალური მედიიდან

 

უტა ბერიასთვის „ეს ფილმი წინააღმდეგობის აქტია“. „ჩემი რამდენიმე მეგობარი და კოლეგა ციხეშია. ცხადია, მათი გათავისუფლება არ შემიძლია, მაგრამ ამ ფილმის საშუალებით შევძელი საკუთარი თავის გამოხატვა და მოქმედების დაწყება“, – დასძენს ის. ბერაია იმედოვნებს, რომ „ცრემლსადენი გაზის“ წყალობით, მთელ მსოფლიოში მეტი ადამიანი გაიგებს საქართველოში არსებული ვითარების შესახებ.

 


 

16 Trailer : https://www.locarnofestival.ch/en/programme/archive/film/tear-gas?fid=bd0e41b0-dfdd-44c3-a009-9409d0131536&l=en&eid=0
17 2025 წლის ნოემბერში გამოქვეყნებული BBC-ის გამოძიების თანახმად, α-ბრომბენზილ ციანიდი, პირველი მსოფლიო ომის დროინდელი ცრემლსადენი გაზი, რომელიც ასევე ცნობილია როგორც „კამიტი“, ქართველმა სამართალდამცავებმა 2024-2026 წლების საპროტესტო აქციების დროს მომიტინგეების წინააღმდეგ გამოიყენეს. https://wikiland.org/fr/Use_of_Camite_during_the_2024%E2%80%932025_Georgian_protests
18 https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/tear-gas-georgia-fiction-film-shot-in-real-protests-locarno-1236663941/

გააზიარე სტატია სოც. ქსელებში:

სტატიის ავტორი:

GUIA Sarjveladze

გია სარჯველაძე

საფრანგეთში ქართული ასოციაციის ვიცე-პრეზიდენტი. მისი მამა, პავლე სარჯველაძე, ახალგაზრდა ქართველი სოციალ-დემოკრატების ერთ-ერთი ლიდერი იყო, რომლებიც დამოუკიდებელი საქართველოს ანექსიის დროს საბჭოთა რუსეთის წინააღმდეგ იბრძოდნენ. 1921 წელს რამდენიმე აქტივისტ მეგობართან ერთად მეტეხის ციხეში დააპატიმრეს, საიდანაც თანამოაზრეებთან ერთად გადასახლებაში ბრძოლის გასაგრძელებლად საფრანგეთში დასახლდა.

საინფორმაციო ბიულეტენი

ახალი სტატიების გამოქვეყნების შესახებ ელექტრონული ფოსტით შეტყობინების მისაღებად, ქვემოთ შეიყვანეთ თქვენი ელექტრონული ფოსტის მისამართი.

გაეცანი სხვა სტატიებს:

საქართველო რუსეთის წინააღმდეგ დაწესებული სანქციების გვერდის ავლის პლაცდარმია

რუსეთის ხელისუფლებისადმი საქართველოს დაქვემდებარების მტკიცებულებები უდავოა.

Le ‘Rêve Géorgien’ … en échec !

„ქართული ოცნების“… გეგმა ჩავარდა!

„ქართულმა ოცნებამ“, რომელმაც საქართველოში დიქტატურა დაამყარა, იცის დიასპორის კრიტიკული დამოკიდებულება

ახალი მედია საქართველოში

ახალი მედია საქართველოში

მთავრობის მიერ ყოველდღიურმა დაპატიმრებებმა, ზეწოლამ, ჯარიმებმა და ფინანსურმა შეზღუდვებმა, რომელიც